M. D.

M. D. nedir, ne demek? Tıpta kullanımı

Bir hekimin adının sonundaki harfler, bazen yaptığı işten çok aldığı eğitimi anlatır; tıpta M. D. de bu tür bir kısaltmadır. Günlük Türkçedeki karşılığı tıp doktorudur. Özellikle yabancı dilde hazırlanmış belgelerde, hekimin adından sonra bir unvan olarak kullanılır. Hastanın tanısını, hastalığın ağırlığını veya uygulanacak tedaviyi bildirmez; belgedeki kişinin mesleki eğitimine ilişkin bilgi verir.

Kısaltma, Latince Medicinae Doctor unvanına dayanır; İngilizcede karşılığı Doctor of Medicine olarak ifade edilir. İngilizce harf adlarıyla kabaca “em di” diye okunur. Noktalarla ayrılmış ya da araya boşluk konmadan yazılmış biçimleriyle karşılaşabilirsiniz. Türkçe konuşurken harfleri seslendirmek yerine tıp doktoru demek çoğu zaman daha anlaşılırdır. Bununla birlikte, unvanın eğitim sistemindeki tam karşılığı ülkeye göre değişebilir.

M. D. nerelerde karşınıza çıkar?

M. D. belirli bir tıp dalına ait değildir; aile hekimliği, iç hastalıkları, cerrahi veya başka alanlarda çalışan hekimlerin bilgilerinde bulunabilir. Hastane internet siteleri, hekim özgeçmişleri, bilimsel makaleler ve uluslararası sağlık belgeleri sık rastlanan yerlerdir. Radyoloji ya da patoloji raporunda görülürse genellikle bulguların arasında değil, raporu hazırlayan veya onaylayan kişinin adının yanında yer alır.

Örneğin bir raporun imza bölümünde “Raporu onaylayan: Dr. Deniz Yılmaz, M. D.” yazabilir. Buradaki kısaltma, raporun sonucunu değiştiren bir bulgu değildir. Bir doktor da görüşme sırasında “Adımın yanındaki bu unvan tıp eğitimimi gösteriyor; uzmanlık alanım ayrıca belirtiliyor.” diyebilir. Hekim tanıtımlarında unvanla birlikte yazılan kardiyoloji, nöroloji veya dermatoloji gibi alan adları ise hekimin hangi alanda çalıştığını anlamanıza yardımcı olur.

M. D. hasta için ne ifade eder?

M. D. vücutta bir organı, hücresel değişikliği veya hastalık mekanizmasını adlandırmaz; bu nedenle kan değeri ya da görüntüleme bulgusu gibi yorumlanmaz. Size ilişkin klinik bilgi, raporun şikâyet, muayene, bulgular, tanı ve öneriler gibi bölümlerinde bulunur. Kısaltmanın hekimin adının yanında olması, belirli bir tedaviyi mutlaka almanız gerektiği anlamına da gelmez. Tedavi kararı, sağlık durumunuzun değerlendirilmesiyle verilir.

Hasta açısından önemli ayrım, eğitim unvanı ile meslek icra yetkisinin aynı şey olmamasıdır. Bir kişinin hangi ülkede hekimlik yapabileceği, o ülkenin kayıt ve ruhsatlandırma koşullarına bağlıdır. Özellikle başka bir ülkeden sağlık hizmeti alırken yalnızca adın yanındaki harflere bakmak yeterli olmaz. Günlük konuşmada “Adının yanında tıp doktoru yazıyor ama hangi alanda uzman olduğunu da öğrenmek istiyorum.” demek, eğitim ile uzmanlık arasındaki farkı doğru biçimde dile getirir.

M. D. hangi unvanlarla karıştırılır?

M. D. ile Ph. D. aynı unvan değildir. Ph. D., araştırmaya dayalı doktora derecesini belirtir ve tıp dışındaki alanlarda da alınabilir. M. D. ise yaygın uluslararası kullanımda tıp eğitimiyle bağlantılıdır; bazı ülkelerde aynı kısaltma farklı düzeyde bir tıbbi akademik dereceyi gösterebilir. Bir hekim araştırma doktorası da tamamladıysa adının yanında bu unvanlar birlikte bulunabilir. Ph. D. sahibi olmak, kendi başına hekimlik yapma yetkisi sağlamaz.

Türkçedeki Dr. kısaltması da bağlama göre değerlendirilmelidir; hem hekimler hem de doktora eğitimi tamamlayan kişiler için kullanılabilir. Uzman hekim ifadesi ise tıp eğitiminin ardından belirli bir dalda uzmanlık eğitimini tamamlamış hekimi anlatır. Bu nedenle M. D. görmek, kişinin cerrah, psikiyatrist veya çocuk sağlığı uzmanı olduğunu söylemeye yetmez. Profesörlük ve doçentlik gibi akademik unvanlar da uzmanlık alanından ayrı bilgilerdir.

M. D. hakkında ne sorabilirsiniz?

Yabancı bir hastane belgesinde M. D. gördüğünüzde ve hekimin rolü açık değilse “Bu hekim hangi uzmanlık alanında çalışıyor?” diye sorabilirsiniz. Başka bir ülkede tedavi planlıyorsanız “Bu ülkedeki hekimlik kaydını nereden doğrulayabilirim?” sorusu, eğitim unvanından farklı olarak çalışma yetkisini araştırmanızı sağlar. Raporunuzu kimin yorumlayacağını anlamak için de “Bu raporu hazırlayan hekim ile tedavimi yöneten hekim aynı kişi mi?” sorusu işe yarar; raporu düzenleyen uzmanla tedavi kararını veren hekim farklı olabilir.

İlişkili terimler: Physician