Parturition
Türkçe yazımı: parturisyon
n. isim
Parturition nedir, ne demek? Tıpta kullanımı
Bebeğin dünyaya gelmesini anlatan İngilizce sözcüklerden biri olan parturition, özellikle doğumun bedende nasıl gerçekleştiği konuşulurken kullanılır. Bu nedenle tıpta parturition, yalnızca bebeğin doğduğu anı değil, doğurmayı sağlayan fizyolojik süreci de anlatabilir. Günlük dilde karşılığı doğum veya doğurmadır; hangi anlamın öne çıktığı, sözcüğün bulunduğu cümleye bağlıdır. Türkçe tıp kaynaklarında parturisyon yazımıyla da karşılaşabilirsiniz.
Sözcük, Latincede doğurmak anlamındaki parturire fiiline dayanan parturitio sözcüğünden gelir. İngilizce okunuşu kabaca par-çı-rişın şeklindedir. Günlük konuşmada “Doğumum başladı, hastaneye gidiyoruz” diyen kişi, sözcüğün anlattığı süreci daha tanıdık ifadelerle dile getirir. Ancak kasılmaların başlaması ile doğum eyleminin gerçekten başlaması her zaman aynı şey değildir; değerlendirmede kasılmaların rahim ağzında değişiklik oluşturup oluşturmadığına bakılır.
Parturition hangi ifadelerde kullanılır?
Parturition en çok kadın hastalıkları ve doğum alanındaki İngilizce ders kitaplarında, bilimsel makalelerde ve doğum fizyolojisi anlatımlarında karşınıza çıkar. Türkçe hasta dosyalarında ve doğum izlem kayıtlarında ise çoğunlukla doğum veya doğum eylemi ifadeleri tercih edilir. Bir raporda “Doğum eylemi başlamış, rahim ağzında ilerleyici açılma izlenmiştir” yazması, kasılmaların doğuma doğru ilerleme sağladığını bildirir. Bu ifade, bebeğin henüz doğmuş olduğu anlamına gelmez.
Onset of parturition, doğumun başlamasını; mechanism of parturition, doğumun gerçekleşmesini sağlayan mekanizmaları anlatır. Induction of parturition ise doğum eyleminin başlatılması anlamındadır ve kendiliğinden başlamamış eylemin tıbbi yöntemlerle başlatılmasını ifade eder. Timing of parturition ifadesi doğumun ne zaman gerçekleştiğiyle veya başlamasını belirleyen etkenlerle ilgilidir. Bu kullanımlarda yanındaki kelime, metnin doğumun başlangıcını mı, işleyişini mi, yoksa tıbbi müdahaleyi mi anlattığını belirler.
Parturition sırasında vücutta ne olur?
Doğuma yaklaşırken rahim kası, rahim ağzı, hormonlar ve bebeğe ait dokulardan gelen sinyaller birlikte rol oynar. Rahim ağzı yumuşar, kısalır ve incelir; bu incelme rahim ağzının silinmesi olarak adlandırılır. Ardından açıklığın artması, bebeğin doğum kanalından geçebilmesine olanak verir. Rahim kasılmaları da bebeğin aşağı doğru ilerlemesine katkıda bulunur. Oksitosin rahim kasılmalarını desteklerken prostaglandinler rahim ağzının hazırlanmasında ve kasılmaların düzenlenmesinde görev alır.
Vajinal doğumda rahim ağzının açılmasını bebeğin doğması, ardından plasentanın ayrılıp dışarı çıkması izler. Hekiminiz “Kasılmalarınız rahim ağzında açılma oluşturuyor, doğum eylemi ilerliyor” dediğinde, yalnızca ağrının şiddetinden değil, muayenede saptanan değişikliklerden söz eder. Kasılmaların sıklığı ve süresi, bebeğin kalp atımları ve doğum kanalındaki ilerleyiş birlikte değerlendirilir. Bu nedenle ağrının güçlü hissedilmesi, doğumun mutlaka tamamlanmak üzere olduğunu göstermez.
Parturition hangi terimlerle karıştırılır?
Labor, özellikle rahim kasılmalarıyla rahim ağzında açılma ve silinmenin gerçekleştiği doğum eylemini anlatır. Delivery, bebeğin doğmasını veya doğurtulmasını öne çıkarır; sezaryenle doğum için de kullanılabilir. Parturition ise daha çok doğurmanın fizyolojisini ve bütün sürecini anlatan bağlamlarda görülür. Bu kelimeler bazı metinlerde birbirinin yerine kullanılsa da her cümlede bütünüyle aynı vurguya sahip değildir. Parturition sözcüğünden tek başına doğumun hangi yöntemle gerçekleştiği çıkarılamaz.
Yalancı doğum kasılmaları, gerçek doğum eylemiyle karıştırılabilen başka bir durumdur. Bu kasılmalar genellikle düzenli biçimde güçlenmez ve rahim ağzında ilerleyici açılma oluşturmaz; ancak evde yalnızca hissedilen ağrıya bakarak kesin ayrım yapılamaz. İndüksiyon, başlamamış doğum eylemini başlatmayı; doğum eyleminin güçlendirilmesi ise başlamış fakat yeterince ilerlemeyen eylemi desteklemeyi anlatır. Bir belgede bu işlemlerden söz edilmesi, kendiliğinden başlayan doğumdan farklı bir klinik durumu işaret eder.
Parturition hakkında hangi sorular sorulabilir?
Bir belgede parturition geçtiğinde, önce sözcüğün genel doğum sürecini mi yoksa sizin muayene bulgularınızı mı anlattığını netleştirmek yararlıdır: “Burada doğum eyleminin başladığı mı söyleniyor, yoksa doğum süreci genel olarak mı anlatılıyor?” Kasılmalar nedeniyle değerlendiriliyorsanız, “Rahim ağzında doğumun ilerlediğini gösteren hangi değişiklikler var?” sorusu ağrı ile gerçek ilerleme arasındaki farkı öğrenmenizi sağlar. Eylemi başlatma veya destekleme önerildiyse, “Önerilen işlem doğumu başlatmak için mi, başlamış doğumu ilerletmek için mi ve neden gerekli?” sorusu işlemin amacını ve size özgü gerekçesini açıklığa kavuşturur.
Parturition hakkında sık sorulan sorular
Parturisyon ne demek?
Parturisyon, İngilizce parturition sözcüğünün Türkçede kullanılan yazımıdır ve doğurma sürecini anlatır. Özellikle doğumun fizyolojik işleyişiyle ilgili kaynaklarda görülür.
Parturition raporda ne anlama gelir?
Genellikle doğum veya doğum sürecinden söz edildiğini gösterir. Doğumun başlayıp başlamadığı ya da tamamlanıp tamamlanmadığı, sözcüğün bulunduğu cümlenin tamamından anlaşılır.
Parturition hangi kelimelerle kullanılır?
Onset, mechanism ve induction gibi kelimelerle birlikte kullanılabilir. Bunlar sırasıyla doğumun başlangıcını, gerçekleşme mekanizmasını ve tıbbi olarak başlatılmasını belirtir.
Parturition ile labor arasındaki fark nedir?
Labor, kasılmaların rahim ağzında değişiklik oluşturduğu doğum eylemini vurgular. Parturition, doğurmanın fizyolojik sürecini daha genel biçimde anlatabilir.
Parturition ile delivery arasındaki fark nedir?
Delivery, bebeğin doğması veya doğurtulması üzerinde durur ve sezaryen için de kullanılabilir. Parturition ise çoğunlukla doğumun bedensel işleyişini anlatan bağlamlarda tercih edilir.