İçeriğe geç
Tıp Terimleri Sözlüğü

Plombage

n. isim

1. Bir boşluğu (kemik boşluğu v.s) kimyasal etkisi bulunmayan steril madde ile doldurma; 2. Akciğer'i kollapsa sevketmek amacıyla plevra boşluğuna etkisiz steril madde yerleştirme.

Plombage nedir, ne demek? Tıpta kullanımı

Bir boşluğu doldurarak çevresindeki dokunun konumunu değiştirmek, bazı cerrahi tedavilerin temel fikridir; tıpta plombage bu amaçla kullanılan dolgu uygulamalarını anlatan bir terimdir. Günlük dilde kabaca boşluğa dolgu yerleştirme diye karşılanabilir. Ancak sözcüğün tam olarak hangi işlemi anlattığı, doldurulan bölgeye ve tedavinin amacına bağlıdır. Kemikteki bir boşluğun doldurulmasıyla akciğere baskı oluşturulması, aynı genel kavramın farklı bağlamlarıdır.

Sözcük Fransızcadan gelir ve Türkçede yaklaşık plombaj diye okunur; tıbbi kullanımda plombaj yazımıyla da karşılaşabilirsiniz. Kökeninde kurşun anlamındaki Fransızca sözcük vardır, fakat bu köken uygulamada mutlaka kurşun kullanıldığı anlamına gelmez. Buradaki dolgu maddesi, işlem sırasında kullanılan fiziksel bir malzemedir; damardan verilen ilaç ya da akciğere çekilen bir gaz değildir.

Plombaj hangi kayıtlarda geçer?

Plombaj özellikle eski akciğer tüberkülozu tedavilerine ilişkin ameliyat notlarında, göğüs cerrahisi kayıtlarında ve göğüs görüntüleme raporlarında karşınıza çıkabilir. Göğüs röntgeninde veya bilgisayarlı tomografide görülen malzemelerin neden orada bulunduğunu açıklamak için bu ad kullanılabilir. Yıllar önce yapılmış bir işlem, başka bir nedenle çekilen görüntüde yeniden fark edilebilir.

Ekstraplevral plombaj, göğüs duvarıyla akciğeri saran zarın dış yüzü arasında cerrahi olarak oluşturulan alana dolgu yerleştirilmesini anlatır. Plombaj materyali, yerleştirilmiş malzemenin kendisidir; geçmiş uygulamalarda parafin veya plastik küreler gibi farklı maddeler kullanılmıştır. Plombaj kavitesi ise bu malzemenin bulunduğu boşluğu ifade eder. Dolayısıyla terimin yanındaki kelime, işlemi mi, malzemeyi mi, yoksa anatomik alanı mı anlattığını belirler.

Bir görüntüleme raporunda “Akciğer tepesinde eski plombaj materyaline ait görünümler izlenmiştir.” cümlesi bulunabilir. Bu ifade, görüntüdeki bulgunun geçmiş bir girişimle ilişkilendirildiğini söyler; güncel bir enfeksiyon tanısı koymaz. Kemik cerrahisine ilişkin bir kayıtta kullanılmışsa göğüsteki eski tedaviden değil, ilgili kemik boşluğuna yapılan dolgudan söz ediliyor olabilir.

Plombaj akciğeri nasıl etkiler?

Akciğer tüberkülozunda kullanılan tarihsel yöntemin amacı, hastalıklı akciğer bölümünü dışarıdan baskılayarak daha az genişler hâle getirmekti. Etkili tüberküloz ilaçlarının henüz bulunmadığı dönemde, hastalıklı alanı dinlendirme ve tüberkülozun oluşturduğu boşlukların kapanmasına katkı sağlama düşüncesiyle uygulanırdı. Yerleştirilen malzeme mikrobu öldüren bir ilaç gibi çalışmaz; etkisini kapladığı hacim ve oluşturduğu basınç üzerinden gösterirdi. Günümüzde tüberkülozun temel tedavisi uygun ilaçlardır; plombaj olağan tedavi yaklaşımı değildir.

Doktorunuz “Gördüğümüz malzemeler, geçmişte akciğeri baskılamak için yapılan işlemin kalıntıları olabilir.” diyebilir. Malzemenin yerinde durması her zaman çıkarılması gerektiğini göstermez; değerlendirme şikâyetlere, görüntüdeki değişikliklere ve çevre dokuların durumuna dayanır. Kimyasal olarak etkisiz kabul edilen bir madde de zamanla enfeksiyon, yer değiştirme veya komşu dokularda hasar gibi sorunlarla ilişkili olabilir. Yeni gelişen ateş, göğüs ağrısı ya da kanlı balgam varsa eski işlemin öyküsü değerlendirmede önem kazanır.

Plombaj hangi terimlerle karıştırılır?

Pnömotoraks, akciğerle göğüs duvarı arasındaki plevra boşluğunda hava bulunmasıdır; plombaj ise o bölgeye yakın bir alana dolgu malzemesi yerleştirilmesini anlatabilir. Geçmişte tedavi amacıyla yapay pnömotoraks da oluşturulurdu, ancak hava verilmesiyle katı dolgu yerleştirilmesi aynı işlem değildir. Akciğer kollapsı ise akciğerin genişlemesini kaybedip büzüşmesini anlatır; işlemin adı değil, ortaya çıkan durumdur.

Plörodez, akciğer zarlarının birbirine yapışmasını sağlayarak aradaki boşluğu ortadan kaldırmayı amaçlar; plombajdaki hacim oluşturma mantığından farklıdır. Günlük konuşmada “Akciğerime dolgu koymuşlar, diş dolgusu gibi mi?” diye sorabilirsiniz. Diş hekimliğindeki dolgu ile sözcük kökeni bakımından yakınlık olsa da kullanılan malzeme, uygulanan bölge ve tedavi hedefi aynı değildir. Ayrıca plevra boşluğu ile zarın dışındaki ekstraplevral alan birbirinden farklı anatomik yerlerdir.

Plombaj için hangi sorular sorulur?

Eski ameliyat belgeleri veya önceki görüntüler varsa görüşmeye götürmeniz, kullanılan malzemenin ve zaman içindeki değişimin anlaşılmasını kolaylaştırır. “Bu kayıtta plombaj hangi bölgeye yapılmış bir işlemi anlatıyor?” sorusu, terimin sizin durumunuzdaki karşılığını netleştirir. “Görülen malzemenin çevresinde yeni bir değişiklik var mı?” sorusu, eski işlem iziyle güncel sorunun ayrılmasını sağlar. “Benim için izlem yeterli mi, yoksa ek inceleme veya çıkarma değerlendirmesi gerekiyor mu?” sorusu da sonraki adımın gerekçesini öğrenmenize yardımcı olur.

Plombage hakkında sık sorulan sorular

Plombage nedir?

Cerrahide bir boşluğa dolgu malzemesi yerleştirilmesini anlatır. Özellikle geçmişte tüberkülozlu akciğer bölümünü dışarıdan baskılamak için yapılan uygulamanın adı olarak bilinir.

Plombage raporda ne anlama gelir?

Göğüs görüntüleme raporunda genellikle geçmişte yerleştirilmiş dolgu malzemesine işaret eder. Bunun güncel bir sorun oluşturup oluşturmadığı, çevre dokuların görünümü ve kişinin yakınmalarıyla değerlendirilir.

Plombage hangi kelimelerle kullanılır?

Ekstraplevral plombaj, plombaj materyali ve plombaj kavitesi sık karşılaşılabilecek kullanımlardır. Bunlar sırasıyla uygulamanın yerini, kullanılan dolguyu ve dolgunun bulunduğu boşluğu belirtir.

Plombage ile pnömotoraks arasındaki fark nedir?

Plombage dolgu yerleştirilen bir işlemdir; pnömotoraks ise plevra boşluğunda hava bulunmasıdır. Akciğerin genişlemesini etkileyebilmeleri, bunları aynı durum yapmaz.

Plombage ile plörodez arasındaki fark nedir?

Plombage, yerleştirilen malzemenin hacminden yararlanır. Plörodezde ise akciğer zarları arasında yapışıklık oluşturularak plevra boşluğunun kapanması hedeflenir.

İlişkili terimler: Pleura, Pleurodesis, Pneumothorax, Tuberculosis

Aynı harften

P Harfi İle Başlayan Tıp Terimleri